Keloğlan, Harpagon ve Amcabey Kimdir?

Sevilen Kahraman Keloğlan

Sevimli kel, yoksul, tembelce bir Türk halk masal kahramanı, XVII. Yüzyıl’dan itibaren kişilik kazandı. Başına gelen bütün felâketleri, kendisine yapılan bütün haksızlıkları, kurnazlığı ve becerikliliği sayesinde yener. Türk halkının kendi özünden doğan bu delidolu, saf ve hazırcevap kahramana birçok masalda rastlamak mümkündür. Hatta adı türkü ve atasözleri ne bile geçmiştir. Keloğlanın babası daha masalın başında ölür. Onun tek varlığı yaslı anasıdır. Bazen da kendisini döven hoyrat ağabeyleri vardır. Keloğlan masalın sonuna kadar kel kalır Ama öyle akıllıca İiştar yapar ki bunlar, onun çirkinliğini ve kelliğini unutturur. Bazen kendisine âşık olan padişahın kızı sayesinde sırma saçlara kavuşur. Sırtında heybesi, batan yalınayak dolasan, bazen çarık giyen Keloğlan, kimi zaman baba ocağını bırakarak diyar diyar gezer. Hareketleri kaba ve gülünçtür. Korku nedir bilmez. Güçlü padişahları, korkunç devleri, kurnazlığı ve becerikliliği sayesinde tek başına yener.

Komedi Kahramanı Harpagon

Komedi kahramanı, 1668’de Molière’in kaleminden doğan ünlü «Cimri» pipesinin başkişisi, Cimriliğin ve açgözlülüğün sembolü oldu.

Molière, Cimri piyesini İlk defa sahneye koyduğu zaman eser, pek başarı kazanmamıştı. Bununla beraber o zamandan beri bu komedinin başlıca kahramanının adı olan Harpagon, bütün cimri insanları belirtmek için kullanılan bir isim halini almıştır. Zira bu cimriden daha fazla cimri olmanın imkânı yoktur. Ne kadar gerekli olursa olsun en küçük bir masraf bile onu kalbinden yaralamaya yeter. Harpagon, hazinelerini gizlediği kutunun çalındığını zannettiği zaman hem komik, hem de acıklı, çılgınca bir ümitsizlik sahnesi yaratır. Para hırsı yüzünden öz çocuklarının bile düşmanı olmuştur Bu iğrenç adam, bir de çok sevimli bir genç kıza tutkundur. Marianne adındaki bu kızla tahmin edeceğiniz gibi beş kuruş harcamadan, evlenmek istemektedir. Bu güzel tasarı, başarıya ulaşmaz. Marianne için ne mutluluk…

Karikatürcü Amcabey

Ünlü Türk karikatürcüsü Cemal Nadir Güler’in çizdiği bir tipe verdiği isim, Amcabey ilk defa Akşam gazetesinde yayımlandı (1929). Az zamanda çizicisi kadar ün kazandı.

Değerli Türk karikatürcüsü Cemal Nadir, Amcabey’i yaratmadan önce ancak, kasnak işleme çırağı olarak çalıştığı Bursa’da vakit buldukça, geceleri karikatürle uğraşabiliyordu ilk resimlerini 1920‘de Diken mecmuasında yayımladı, üç yıl Bursa ilkokullarında resim öğretmenliği yaptı, tS26’da Akbaba dergisinde, 1929’da Akşam gazetesinde karikatürlerini yayımlamaya başladı. Akşam’da yayımladığı karikatürlerinde yer alan Amcabey tipi, şöhretini büyük ölçüde artırdı. Amcabey melon şapkası, çizgili pantolonu, şemsiyesiyle halkın arasında yaşamakla beraber Karagöz ve Nasred-din Hoca geleneğine bağlı. İyimser, zeki ve millî bir mizah tipiydi. Yaşadığı günlerin hicvini Amcabey’e yaptıran sanatçı, bir yandan ona yalnız günün olaylarını karikatürize ettirirken bir yandan da bir halk düşünürü gibi konuştururdu.